Wirus korony:

Informacje dla polskich członków związków i mężów zaufania

Anna Staszak-Kinn 26.03.2020 Nyheter
Wirus korony sprawił, że wiele norweskich firm znalazło się w sytuacji kryzysowej. Dostęp do materiałów jest ograniczony, brakuje zamówień i przychody spadają. Przez to wielu pracowników zostało wysłanych na permittering.

20 marca 2020 roku zostały wprowadzone nowe zasady dotyczące permitteringów, gdzie pierwsze 20 dni bezrobotnego będą płatne 100%. Poniżej kilka informacji o nowych zasadach:

- Nowe zasady zostają wprowadzone w życie dzisiaj (20.03.2020). Tak więc na przykład pełnopłatne pierwsze 20 dni permitteringu, które mają zastosowanie do bezrobotnego, do którego ma się prawo po zarobieniu przynajmniej 0,75G przez ostatnie 12 miesięcy lub 2,25G przez ostatnie 36 miesięcy kalendarzowych i utracie przynajmniej 40% czasu pracy.

- Oznacza to, że pracownicy, którzy zostali wysłani na permittering wcześniej niż 20.03.2020 muszą mieć opłacony okres pracodawcy od pierwszego dnia okresu permitteringu do dzisiaj. Także w dniu dzisiejszym (20.03), jeśli permittering trwał dłużej niż dwa dni, okres pracodawcy kończy się. Tych, którzy zostaną wysłani na permittering od 20.03.2020, dotyczą nowe reguły, gdzie pracodawca płaci pełne pierwsze 2 dni i 18 pełnopłatnych dni jest płacone przez NAV. Przykłady:
1. Pracownik został wysłany na permittering 16 marca, pracodawca płaci pełną wypłatę do 20 marca, od tej daty resztę z pozostałych 20 pełnopłatnych dni pokrywa NAV.
2. Pracownik został wysłany na permittering 20 marca, pracodawca płaci pierwsze 2 pełne dni, NAV przejmuje resztę, wypłaca pełną wypłatę przez następne 18 dni i następnie resztę zasiłku.

- Dla tych, którzy już pobierają bezrobotne, podstawa zostanie wyliczona na nowo zgodnie z nowymi regułami.

- Jeśli chodzi o zasiłek opiekuńczy to okres pracodawcy wynosi 3 dni, potem wypłatę przejmuje NAV. To postanowienie ma moc wsteczną od 13 marca.

Jeśli w firmie dochodzi do permitteringów, duża odpowiedzialność leży na mężach zaufania, jako że pracodawca nie może wysłać na permittering kogokolwiek.

Ważne reguły, o których mężowie zaufania muszą pamiętać:

1. Reguły znajdziesz w układach zbiorowych

Reguły dotyczące permitteringu nie są ściśle określone w prawie. Jedyna rzecz, która jest regulowana to okres, za który musi wypłacić pracodawca (Lov om lønnsplikt under permittering).

Prawo pracodawcy do wysłania na permittering jest regulowane w Umowie Centralnej pomiędzy LO i NHO (Hovedavtalen mellom LO og NHO). Reguły odnośnie tego zajdziesz w rozdziale 7. Reszta umów zbiorowych jest zbudowana na tych zasadach. Zwyczajem jest, że także firmy bez podpisanego układu zbiorowego pracy opierają swoje decyzje na regułach zawartych w Umowie Centralnej.

2. Skontaktuj się ze swoim oddziałem związków

Jeśli masz jakiekolwiek pytania skontaktuj się ze swoim oddziałem związków. Mogą udzielić Ci porady i informacji o nowych regułach, a także pomóc w całym procesie. Napisz maila z nurtującymi Cię pytaniami na adres anna@fellesforbundetavd2.no

3. Permittering musi być uzasadniony

Pracodawca może postanowić, żeby wysłać pracowników na permittering, jeśli jest to konieczne, ale Umowa Centralna jasno określa, że musi istnieć uzasadniony powód do tego.

Uzasadnionymi powodami mogą być – tak jak wiele firm teraz doświadcza – brak zamówień, niedostępność materiałów lub przepełnione magazyny. To mogą być także wypadki, katatrofy naturalne i strajki.

Nieprzewidziane okoliczności nie są same w sobie powodem do wysłania na permittering. Jest to powodem tylko wtedy, kiedy ze względu na nieprzewidziane okoliczności firma musi zawiesić część lub całą działalność i nie ma pracy dla pracowników.

4. Permittering musi być omówiony z mężami zaufania

Firma, która rozważa wysłanie pracowników na permittering, musi to omówić z mężami zaufania. Jest to ustanowione w Prawie Środowiska Pracy § 8-1 dla firm z więcej niż 50 pracownikami

Także, na podstawie Porozumienia Centralnego § 7-2, pracodawca zobowiązany jest omówić sytuację przed wysłaniem ostrzeżenia o permitteringu. Kiedy pracodawca informuje, że będzie musiał wysłać pracowników na permittering, mężowie zaufania muszą dokładnie omówić poniższe kwestie z klubem:

• Czy istnieje uzasadniony powód do permitteringu?
• Czy istnieją inne alternatywy?
• Ilu ma być wysłanych na permittering, kto i na jak długo?
• Czy pracownicy będą wysłani permittering w 100% czy czas pracy zostanie tylko częściowo zredukowany?
• Czy jest możliwość umówienia zmian dla pracowników wysłanych na permittering, tak żeby każdy mógł trochę pracować?

Porozumienie Centralne jasno określa, że firma powinna dokładnie rozważyć alternatywy, zanim wyśle pracowników na permittering. Można na przykład zorganizować kursy i douczenie dla pracowników w celu zwiększenia konkurencyjności firmy lub przeprowadzić prace porządkowe i naprawy na terenie zakładu. Można także spróbować wynająć swoich pracowników do innych firm.

Mężowie zaufania powinni także zażądać, żeby wszyscy pracownicy wynajęci i tymczasowi zostali zwolnieni, zanim firma zacznie wysyłać pracowników stałych na permittering.

5. Staż jest głównym kryterium

Reguły dotyczące tego, kto powinien zostać wysłany na permittering, a kto nie, są podobne do tych, jakie dotyczą przy zwolnieniach. Tutaj najważniejszym kryterium jest staż pracy w firmie. Można od tego odejść, jeśli istnieje ważny powód do wykorzystania innych kryteriów, jak na przykład sytuacja życiowa czy kompetencje.

6. Protokół musi zostać spisany

Nie zawsze mężowie zaufania i firma się ze sobą zgadzają. Może się zdarzyć, że strony nie zgodzą się ze sobą w kwestii powodu do permitteringu, kto ma zostać wysłany lub ile dni wcześniej pracownicy powinni zostać poinformowani.

Porozumienie Centralne między LO i NHO mówi wyraźnie, że po rozmowie o permitteringach musi zostać spisany protokół podpisany przez obydwie strony. Dopiero po tym ostrzeżenie o permitteringach może zostać wysłane.

Protokół musi między innymi zawierać informację o powodzie permitteringu, kto zostanie wysłany (konkretnie z imienia i nazwiska) i na jaki okres czasu.

Ściągnij wzór protokołów tutaj.
Wzór – Protokół zgody
Wzór – Protokół niezgody

7. Dwa tygodnie ostrzeżenia to główna reguła


Normalnie, pracownicy wysyłani na permittering, powinni otrzymać ostrzeżenie 14 dni przed, ale Porozumienie Centralne pozwala na krótszy, dwudniowy okres ostrzeżenia w przypadku „wypadków, katastrof naturalnych lub nieprzewidzianych okoliczności”.

Adwokaci LO podkreślają, że główną zasadą jest 14 dniowy okres ostrzeżenia, także w sytuacji związanej z wirusem korony. Zaznaczają także, że nowe reguły wprowadzone przez rząd sprawiły, że wiele firm musiało zamknąć działalność z dnia na dzień, co może być powodem 2 dniowego okresu ostrzeżenia o permitteringu.

Jeśli pracodawca postanowi o 2 dniowym okresie ostrzeżenia pracownicy generalnie muszą się temu podporządkować. Mimo to adwokaci LO zalecają, żeby w razie niezgody spisać protokół. Taki protokół może być podstawą do otworzenia sprawy i wysłania jej wyżej w celu rozstrzygnięcia. Pamiętaj, że jeśli obydwie strony podpiszą protokół, gdzie się ze sobą zgadzają w sprawie 2 dniowego okresu ostrzeżenia, później może być ciężko zrobić cokolwiek w tej sprawie, jeśli okaże się, że okres ten był nieprawidłowy.

8. Informuj członków klubu


Jeśli pracownicy zostaną wysłani na permittering, muszą złożyć podanie o bezrobotne (dagpenger) w NAV. Ważne jest, żeby mężowie zaufania byli dostępni dla członków klubu i służyli informacją.

Wiele aktualnych informacji można znaleźć na stronie:

- oddziału 2 Fellesforbundet na Facebooku https://www.facebook.com/ff002/

- NAV https://www.nav.no/person/koronaveiviser/

- Ministerstwa Zdrowia Norwegii https://www.fhi.no/sv/smittsomme-sykdommer/corona/

- adwokatów LO https://www.lo.no/hva-vi-mener/lo-advokatene/

9. Mąż zaufania ma specjalną ochronę


Mężowie zaufania są pod specjalną ochroną w sytuacji zwolnień i permitteringów. Nie oznacza to, że są chronieni całkowicie przed permitteringiem, ale strony są zgodne, że pracodawca będzie robił co tylko się da, żeby mąż zaufania pozostał w pracy. Zwłaszcza w sytuacji, kiedy firma nadal działa, mąż zaufania powinien być obecny w pracy w celu zapewnienia dobrej współpracy między firmą i pracownikami oraz w celu zadbania o warunki pracy i płacy członków klubu.

10. Pamiętaj o nowych rozmowach z firmą


W ostrzeżeniu o permitteringu pracodawca powinien określić, kiedy przewiduje powrót pracowników do pracy. Jeśli nie jest to możliwe, to według Porozumienia Centralnego pomiędzy LO i NHO, długość permitteeringu powinna być omówiona na nowo z mężami zaufania w ciągu jednego miesiąca i następnie spotkania w tej sprawie powinny odbywać się co miesiąc.

Podczas tych spotkań powinno się omówić to, czy powód do permitterinu jest nadal aktualny albo czy zachodzi potrzeba zwolnienia pracowników.